ਲੁਧਿਆਣਾ/ਭੁਬਨੇਸ਼ਵਰ
(ਐੱਮ ਐੱਸ ਭਾਟੀਆ)
ਭੁਬਨੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਦੋ ਦਿਨਾ (14-15 ਮਾਰਚ) ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਟ੍ਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨ ਕਾਂਗਰਸ (ਏਟਕ) ਦੀ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।ਏਟਕ ਦੇ ਕੌਮੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਅਮਰਜੀਤ ਕੌਰ ਨੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੀਟਿੰਗ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ “ਵਪਾਰਕ ਮਾਡਲ” ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸੋਚ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।ਏਟਕ ਦੀ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੈਵਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਲੱਖਾਂ ਮਹਿਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਸਿਹਤ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਫੈਕਟਰੀਆਂ, ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਬਾਗ਼ਬਾਨੀ, ਘਰੇਲੂ ਕੰਮ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਅਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਆਰਾਮ ਅਤੇ ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕਈ ਵਾਰ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਅਤੇ ਕਠਿਨ ਹਾਲਾਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸਪ¾ਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਾਤਰਤਵ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਸਿਹਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੋਈ ਰਹਿਮ ਜਾਂ ਦਾਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਾਜ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਜੇ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ ਨਿਯੋਗਤਾਵਾਂ ਦੀ ਸਵੈਇ¾ਛਕ ਮਰਜ਼ੀ ਉੱਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਹਿਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਇਸ ਅਧਿਕਾਰ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀਆਂ ਰਹਿ ਜਾਣਗੀਆਂ।ਏਟਕ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਦਾ ਹੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਆਰਟੀਕਲ 21 ਅਧੀਨ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਣ ਦੇ ਹੱਕ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਾਤਰਤਵ ਲਾਭ ਕਾਨੂੰਨ, 1961 ਅਤੇ ਫੈਕਟਰੀ ਐਕਟ, 1948 ਵਰਗੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸਿਹਤ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਮੰਨ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸੰਗਠਿਤ ਅਤੇ ਅਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਤਨਖਾਹ ਸਮੇਤ ਛੁੱਟੀ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਰਤੀ, ਤਰੱਕੀ ਜਾਂ ਨੌਕਰੀ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵਿਤ ਭੇਦਭਾਵ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।ਏਟਕ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕਾਰਜ ਸਥਲਾਂ ’ਤੇ ਉਚਿ¾ਤ ਸਫ਼ਾਈ, ਆਰਾਮ ਲਈ ਥਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਸਿਹਤ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀਆਂ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਣ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਸੰਸਥਾ (ਆਈ ਐੱਲ ਓ) ਦੇ ਮਾਤਰਤਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੇ ਸਮਾਨਤਾ ਸੰਬੰਧੀ ਮਿਆਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।ਏਟਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਇੱਜ਼ਤ ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਧਿਕਾਰ ਬਣਾਉਣਾ ਕੰਮ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਲੰਿਗ ਨਿਆਂ ਵੱਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਹੋਵੇਗਾ।ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਸੰਕਲਪ ਲਿਆ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਤਾਕਤਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਛੁੱਟੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੂਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
